Houtsoort: Massaranduba

Atibt

maçaranduba

Andere namen

Maçaranduba, maparajuba (Brazilië), balata rouge, balata franc, bois boulet (Frans Guyana), bulletwood, beefwood (Guyana), bolletrie, balata, paardevleeshout (Suriname).

Botanische naam

Manilkara bidentata (A. DC.) A. Chev., M. amazonica Huber, M. huberi (Ducke) Standley., M. spec. div. (= Mimusops spec. div.).

Familie

Sapotaceae.

Groeigebied

Suriname, Guyana's, Brazilië en Midden-Amerika.

Boombeschrijving

Hoogte 30-45 m. De rechte cilindrische takvrije stam is (15-)18-20(-25) m lang en heeft een diameter van 0,6-0,8 m, maximaal 1,8 m. Oude bomen hebben tot 1,0 m hoge wortelaanlopen.

Aanvoer

Gekantrecht hout.

Houtbeschrijving

Vers is het hout vleeskleurig, nadonkerend tot grijsachtig roodbruin, donker roodbruin of soms purperbruin. Het kernhout is duidelijk te onderscheiden van het 30-50 mm brede witte tot lichtbruine spint. Zonder opvallende geur of smaak.

Houtsoort

loofhout

Draad

Recht, soms iets golvend of enigszins kruisdradig.

Nerf

Fijn.

Volumieke massa

(850-)1050 (-1200) kg/m3 bij 12% vochtgehalte, vers 1050-1350 kg/m3.

Werken

Middelmatig.

Drogen

Zeer langzaam, met een sterke neiging tot vervorming en oppervlakte- en eindscheuren.

Bewerkbaarheid

Ondanks zijn hoge volumieke massa tamelijk goed te bewerken. Massaranduba is mooi glad af te werken. Het fijne stof kan ontstekingen van de ogen en slijmvliezen veroorzaken.

Spijkeren en schroeven

Voorboren noodzakelijk.

Lijmen

Matig.

Buigen

Zou zich zeer goed laten buigen.

Oppervlakafwerking

Goed.

Duurzaamheid

Schimmels M. bidentata 1.
M. huberi 2.
M. amazonica 3.
Termieten matig duurzaam.

Sterkteklasse

Massaranduba is bij een beperkte proef in 2000, volgens NEN 5498:1997, ingedeeld in sterkteklasse K70. De bij massaranduba behorende visuele sorteercriteria betreffen het kwastaandeel van ten hoogste 0,2 en het draadverloop van ten hoogste 1:10. Zie voor de overige toelaatbare onvolkomenheden bij de toepassingscategorieën de Nederlandse praktijkrichtlijn NPR 5493; 1999, Kwaliteitsrichtlijnen voor loofhout in waterbouwkundige werken.

Impregneerbaarheid

Kernhout 4.

Bijzonderheden

In Suriname wordt uit de boom balata (dat voor sommige toepassingen beter is dan rubber) getapt.

Toepassingen

Waterbouwkundige constructies in paalwormvrije gebieden, brugdekken, vloeren, dwarsliggers en tuinhout. Verder voor draaiwerk, knoppen en grepen, blaasinstrumenten, parket- en strokenvloeren en voor vioolstrijkstokken als vervanger van pernambuco en biljartkeus.